بازار همچنان در حال سقوط است، بهترین زمان برای TGE چه زمانی است؟

نویسنده: ژو، زنجیرگیر

با نزدیک شدن به پایان ماه فوریه، قیمت بیت‌کوین از زمان اوج خود تقریباً نصف شده است و بازار آلت‌کوین‌ها در وضعیت وخیمی قرار دارد و بازار ارزهای دیجیتال هنوز در وحشت فرو رفته است.

پروژه‌های بی‌شماری با همین معضل روبرو هستند: آیا باید همین الان توکن‌ها را عرضه کنند یا منتظر یک بازار صعودی باشند؟

یک ضرب‌المثل قدیمی در بازار این است که TGE (رویداد تولید توکن) در بازار صعودی احتمال موفقیت بیشتری دارد. با این حال، داده‌ها و موارد واقعی نشان می‌دهند که نمونه‌های بی‌شماری از پروژه‌های ضعیف وجود دارد که پس از برداشت در بازار صعودی، سقوط کرده‌اند، در حالی که پروژه‌های با کیفیت بالا نیز می‌توانند در بازار نزولی ظهور کنند.

واقعاً زمان‌بندی TGE چقدر مهم است؟

1. آیا زمان‌بندی بازارهای گاوی و خرسی واقعاً مهم است؟

حسیب، شریک مدیریتی در دراگون‌فلای، اخیراً در پلتفرم X اظهار داشت که با استفاده از ابزار Claude Code برای تجزیه و تحلیل تمام داده‌های عرضه توکن از بایننس، نتایج تحقیق نشان می‌دهد که هیچ تفاوت آماری معناداری در عملکرد توکن‌های عرضه شده در بازارهای صعودی و نزولی وجود ندارد.

مقدار p آزمون من-ویتنی برابر با 0.81 است، به این معنی که تفاوت عملکرد بین توکن‌های بازار صعودی و نزولی تفاوتی با نویز ندارد؛ زمان عرضه توکن‌ها چندان مهم نیست.

او اشاره کرد از آنجایی که مردم تمایل دارند در بازارهای صعودی که سرمایه فراوان‌تر است، توکن‌ها را عرضه کنند، یک سوگیری نمونه‌ای وجود دارد، بنابراین نمی‌توان به سادگی نسبت توکن‌های بازار صعودی را در بین ۱۰۰ توکن برتر مشاهده کرد.

این مطالعه با مقایسه عملکرد نسبی حدود ۲۰۰ پروژه توکن در اطلاعیه‌های بایننس در بازارهای صعودی، نزولی و خنثی، صحت این نتیجه‌گیری را نشان داد.

علاوه بر این، او اضافه کرد که اگرچه راه‌اندازی در بازار نزولی مزایایی مانند رقابت کمتر برای استعدادها، ارائه دهندگان خدمات ارزان‌تر و فشار کمتر از سوی صرافی‌ها دارد، اما بازار صعودی برای فروش توکن‌ها مطلوب‌تر است؛ در مجموع، این عوامل تمایل دارند یکدیگر را خنثی کنند.

آرمانی فرانته، مدیرعامل Backpack، از منظر دیگری اضافه کرد که عرضه توکن‌ها در بازار نزولی منجر به کاهش تعداد سرمایه‌گذاران خرد می‌شود که به طور گسترده از آنها سود برده می‌شود.

به دلیل کمبود شور و شوق دیوانه‌وار در بازار، تیم‌های پروژه مجبور به مواجهه با تقاضای واقعی هستند و صندوق‌های سرمایه‌گذاری سوداگرانه به راحتی نمی‌توانند ارزش‌گذاری‌ها را افزایش دهند.

بازار صعودی شتاب‌دهنده یا لاپوشانی‌کننده؟

نقدینگی بالا و ترس از دست دادن فرصت (FOMO) در بازار صعودی می‌تواند رشد پروژه‌های خوب را تسریع کند.

هایپرلیکوئید (Hyperliquid) توکن HYPE خود را در اواخر بازار صعودی در نوامبر 2024 راه‌اندازی کرد و از حجم معاملات قراردادهای دائمی واقعی انباشته شده قبل از TGE و یک طراحی ایردراپ جنسیس (airdrop) جامعه‌محور بهره برد. قیمت توکن آن از حدود ۳.۸ دلار اولیه به چند ده دلار در سال ۲۰۲۵ افزایش یافت و تا به امروز ارزش بازار بالایی را حفظ کرده است.

به همین ترتیب، ژوپیتر، تجمیع‌کننده‌ی صرافی‌های غیرمتمرکز اکوسیستم سولانا، توکن JUP خود را در اوایل سال ۲۰۲۴ راه‌اندازی کرد و به سرعت بر اساس تقاضای واقعی معاملات، جایگاه خود را تثبیت کرد.

با این حال، بازار صعودی نمی‌تواند پروژه‌های سوداگرانه بی‌کیفیت را نجات دهد.

در پایان بازار صعودی از سال ۲۰۲۴ تا ۲۰۲۵، پروژه‌های متعدد صرفاً روایی یا میم با سر و صدای زیاد راه‌اندازی شدند، اما اندکی پس از یک جهش کوتاه، فرو ریختند.

یک نمونه بارز، پلاسما، در میان سایر پروژه‌های با ارزش‌گذاری بالا در سال ۲۰۲۵ است که در آن FDV (ارزش‌گذاری کاملاً رقیق‌شده) در TGE اغلب ده‌ها میلیارد دلار بود، اما فاقد پشتیبانی واقعی برای استفاده بود، که منجر به کاهش ۷۰ تا ۸۰ درصدی ارزش توکن‌ها پس از راه‌اندازی شد، به طوری که باز شدن‌های بالا و بسته شدن‌های پایین تقریباً به یک استاندارد تبدیل شده است.

طبق آمار Crypto VC Delphi Digital، ۹۷ درصد از آلت کوین‌ها از ژانویه ۲۰۲۵ روند نزولی داشته‌اند و میانگین کاهش قیمت آنها ۷۸ درصد بوده است. در میان ۱۲۱ آلت‌کوینی که آنها ردیابی کردند، تنها سه توکن - HYPE، SYRUP و BCH - روند صعودی خود را حفظ کرده‌اند.

در مجموع، بعید است پروژه‌هایی که موارد استفاده واقعی و اقتصاد توکنی سالمی ندارند، از سرنوشت باز شدن‌های بالا و بسته شدن‌های پایین فرار کنند، حتی اگر از بازار صعودی سود ببرند.

بازار نزولی فیلتر یا چرخ گوشت؟

بازار نزولی همچنین یک شمشیر دولبه است.

از یک سو، پروژه‌های باکیفیتی مانند سولانا تنها چند روز پس از سقوط کووید در مارس ۲۰۲۰ راه‌اندازی شدند و با ارزش‌گذاری پایین شروع به کار کردند، اما با بهره‌گیری از عملکرد اساسی و گسترش مداوم موارد استفاده، به رهبر لایه ۱ در بازار صعودی بعدی تبدیل شدند.

یونی‌سواپ در اواخر بازار نزولی در سپتامبر ۲۰۲۰ راه‌اندازی شد و برای دستیابی به ارزش بلندمدت، به تقاضای واقعی دیفای و مدیریت جامعه متکی بود.

از سوی دیگر، بازار نزولی می‌تواند مشکلات پروژه‌های ضعیف را تشدید کند.

داده‌های Coingecko نشان می‌دهد که تا اواسط ژانویه ۲۰۲۶، ۵۳.۲ درصد از ارزهای دیجیتال موجود در پلتفرم GeckoTerminal به صفر رسیده‌اند و در مجموع ۱۱.۶ میلیون توکن در سال ۲۰۲۵ از بین رفته‌اند که ۸۶.۳ درصد از کل توکن‌هایی را تشکیل می‌دهد که بین سال‌های ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۵ به صفر رسیده‌اند. تنها در سه ماهه چهارم، ۷.۷ میلیون توکن از بین رفتند که ۳۴.۹ درصد از کل شکست‌های ثبت شده پروژه‌ها را تشکیل می‌دهد.

موانع کم برای ورود به پلتفرم‌های انتشار، همراه با اتمام نقدینگی و خستگی از روایت در بازار نزولی، باعث شده است که بسیاری از پروژه‌های بی‌کیفیت به سرعت فعالیت معاملاتی خود را از دست بدهند.

بدیهی است که زمان انتشار صرفاً یک عامل تقویت‌کننده است، نه یک عامل تعیین‌کننده.

یک بازار صعودی می‌تواند به پروژه‌های خوب کمک کند تا سریع‌تر رشد کنند و در عین حال موقتاً مشکلات پروژه‌های ضعیف را بپوشانند؛ یک بازار نزولی راه‌اندازی پروژه‌های خوب را دشوارتر می‌کند، اما می‌تواند تیم‌های واقعاً مقاوم را از میدان به در کند.

در نهایت، کیفیت پروژه - تقاضای واقعی، اقتصاد پایدار توکن و اجرای قوی - همچنان عامل اساسی برای طی کردن چرخه‌ها است.

2. بازار نزولی، تکامل توکنومیکس را تحت فشار قرار می‌دهد

اگر زمان‌بندی کلیدی نباشد، سوال مهم‌تر این است: بازار نزولی چگونه منطق اساسی صدور توکن را تغییر می‌دهد؟

برای تیم‌های پروژه: مزایای هزینه و الگوهای جدید

برای تیم‌های پروژه، هزینه‌های عملیاتی TGE در بازار نزولی به طور قابل توجهی کاهش می‌یابد. بازاریابی، همکاری‌های KOL و هزینه‌های CEX (صرافی‌های متمرکز) اغلب 30 تا 70 درصد ارزان‌تر هستند و فشار رقابت بسیار کمتر است، که جذب کاربران و استعدادهایی را که واقعاً ارزش بلندمدت پروژه را تشخیص می‌دهند، آسان‌تر می‌کند.

تغییرات عمیق‌تر از نوآوری‌ها در اقتصاد توکنی ناشی می‌شوند.

آرمانی فرانته، مدیرعامل Backpack Exchange، اخیراً اعلام کرد که توکن جدید این شرکت به سرمایه‌گذاران بلندمدت (حداقل یک سال) اجازه می‌دهد تا 20٪ از سهام شرکت را با نسبت ثابت مبادله کنند. او صادقانه اظهار داشت که بسیاری از عرضه‌های توکن گذشته بر اساس وعده‌های دروغین سودمندی بنا شده‌اند، به طوری که افراد داخلی از قبل تخصیص‌های زیادی دریافت کرده‌اند و در نهایت سرمایه‌گذاران خرد را مجبور به تحمل فشار فروش کرده‌اند.

این مدل تبدیل توکن‌ها به سهام ممکن است به یک روند جدید در بازار نزولی تبدیل شود. این امر دارندگان توکن را به سهامداران واقعی شرکت تبدیل می‌کند و به جای تکیه بر روایت‌های توخالی از سودمندی، در رشد واقعی شرکت سهیم می‌شوند؛ قفل اجباری حداقل یک سال، فشار فروش را به میزان قابل توجهی کاهش می‌دهد و اساساً از خطرات دامپینگ داخلی که در مدل‌های سنتی دیده می‌شود، جلوگیری می‌کند.

شایان ذکر است که چنین مدل‌هایی هنوز با چالش‌های انطباق قانونی مواجه هستند، زیرا ساختار ترکیبی سهام و توکن‌ها در اکثر حوزه‌های قضایی در یک منطقه خاکستری نظارتی قرار دارد و تیم‌های پروژه را ملزم می‌کند تا چارچوب‌های قانونی خود را با دقت طراحی کنند.

با این حال، این روند در حال آشکار شدن است و شیوه‌های مشابه بی‌سروصدا در حال گسترش هستند؛ برای مثال، برخی پروژه‌ها شرایط بازگشایی را به TVL (ارزش کل قفل‌شده)، درآمد یا نقاط عطف محصول مرتبط می‌کنند و وعده‌های کلامی را با قراردادهای هوشمند قابل اجرا جایگزین می‌کنند.

به طور خلاصه، بازار فعلی، تیم‌های پروژه را مجبور می‌کند تا مدل قدیمی تکیه بر روایت‌ها برای افزایش ارزش‌گذاری‌ها را کنار بگذارند و به سمت مکانیسم‌های قابل تأیید مانند تقسیم درآمد و مبادله سهام برای تثبیت ارزش حرکت کنند. این ممکن است به یک ویژگی استاندارد در بازار صعودی بعدی تبدیل شود.

البته، بازار نزولی همچنین به این معنی است که عملکرد قیمت در کوتاه‌مدت احتمالاً ثابت یا حتی کاهشی خواهد بود و نقدینگی ناکافی می‌تواند به راحتی منجر به افت قیمت، افزایش مشکلات روحیه تیمی و مشکلات جمع‌آوری سرمایه شود.

فراتر از نوآوری‌ها در اقتصاد توکن، تیم‌های پروژه هنوز هم باید به طور مداوم در توسعه محصول و حفظ جامعه سرمایه‌گذاری کنند.

سرمایه‌گذاران و VCها: بازگشت سرمایه و چرخه‌های طولانی‌تر بررسی‌های لازم

برای سرمایه‌گذاران خطرپذیر و نهادی، ارزش‌گذاری TGE در بازار نزولی به طور قابل توجهی کاهش می‌یابد. داده‌های تاریخی نشان می‌دهد که پروژه‌هایی که در طول یک بازار نزولی وارد می‌شوند، در مقایسه با پروژه‌هایی که با ارزش‌گذاری بالا در طول یک بازار صعودی وارد می‌شوند، در بازار صعودی بعدی، کشش بازدهی بسیار بیشتری دارند؛ با این حال، نسبت پروژه‌هایی که در نهایت به بازده مثبت دست می‌یابند، کمتر است، زیرا بازار نزولی همچنین دوره‌ای با بالاترین نرخ شکست است.

این امر منجر به کاهش قابل توجه بودجه‌های نهادی در این مرحله، با چرخه‌های طولانی‌تر بررسی‌های لازم و تمایل بیشتر به تمرکز منابع روی چند پروژه با کاربرد واقعی و اقتصاد توکنی سالم به جای گسترش دامنه فعالیت‌ها شده است.

سرمایه‌گذاران خرد: تله‌های نقدینگی و آزمون‌های احساسی طولانی‌تر

برای سرمایه‌گذاران خرد، محیط TGE در بازار نزولی حتی پیچیده‌تر است. فقدان ترس از دست دادن (FOMO) احتمال برداشت توسط پروژه‌های بیش از حد ارزش‌گذاری شده را کاهش می‌دهد؛ با این حال، نقدینگی بسیار کم می‌تواند باعث شکست مکانیسم‌های کشف قیمت شود، و فشارهای فروش کوچک به طور بالقوه باعث نوسانات شدید می‌شوند.

یک مثال اخیر، «لاله پرنده» است. این پروژه مورد تایید آندره کرونیه (یک توسعه‌دهنده مشهور در فضای دیفای، که به خاطر Yearn Finance و Fantom شناخته می‌شود) بود و با طراحی نوآورانه‌ای که ادعا می‌کرد «هرگز از مکانیزم بازخرید ۱۰۰٪ اصل سرمایه عبور نخواهد کرد»، در زمان راه‌اندازی توجه زیادی را به خود جلب کرد. با این حال، پس از عرضه اولیه، به سرعت به زیر قیمت عرضه اولیه سقوط کرد.

این نشان می‌دهد که حتی با وجود سازوکارهای نوآورانه، مقابله با فشار فروش در بازاری با نقدینگی کم دشوار است.

سرمایه‌گذاران خردی که در TGE در طول بازار نزولی شرکت می‌کنند، اغلب با دوره‌های طولانی‌تری از نوسانات قیمت و آزمون‌های احساسی مواجه می‌شوند که نیازمند استانداردهای بالاتری برای ارزیابی اصول پروژه است.

جمع بندی

در نهایت، زمان‌بندی TGE بسیار کم‌اهمیت‌تر از کیفیت پروژه است.

نکته تأمل‌برانگیزتر این است که در بازار نزولی فعلی، که با اتمام نقدینگی و افزایش شفافیت نظارتی مشخص می‌شود، خودِ مفهوم زمان‌بندی در حال بازتعریف است. مدل قبلی برداشت سریع بر اساس ترس از دست دادن سرمایه (FOMO) در بازار صعودی و روایت‌های مربوط به ارزش بازار بالا (FDV)، بارها توسط بازار مجازات شده است.

وقتی فشار خرید از بین می‌رود و فشار فروش افزایش می‌یابد، تنها چیزهایی که می‌توانند دوام بیاورند تقاضای واقعی و اقتصاد توکن‌های قابل اثبات است.

برای تیم‌های پروژه‌ی جاه‌طلب، این یک دریچه‌ی استراتژیک از فرصت‌ها را ارائه می‌دهد: هزینه‌های پایین‌تر، رقابت ضعیف‌تر و توجه متمرکز می‌توانند برای تثبیت سالم‌تر ارزش‌گذاری‌ها، فیلتر کردن جوامع و اصلاح محصولات مورد استفاده قرار گیرند.

برای سرمایه‌گذاران و شرکت‌کنندگان خرد، مسئله اصلی دیگر «چه زمانی باید TGE را انجام داد» نیست، بلکه چگونگی شناسایی پروژه‌های باکیفیت و حفظ شفافیت و صبر در یک محیط بازار بی‌ثبات است.